نام ژنریک:

  • تریامسینولون
  • تریامسینولون استوناید

نام لاتین:

  • Triamcinolone Acetonide

نام تجاری:

  • ®Aristocort
  • ®Kenagol

گروه دارویی- درمانی:

  • گلوکوکورتیکوئید صناعی سریع الاثر
  • ضد التهاب
  • ایمونوساپرسنت (سرکوب کننده سیستم ایمنی بدن)

طبقه بندی در بارداری:

  • گروه C

اشکال دارویی:

  • تزریقی: 40 میلی گرم بر میلی لیتر
  • اسپری بینی: هر بار استفاده 55 میکروگرم
  • پماد موضعی: 0.1%
  • کرم موضعی: 0.1 %
  • خمیر دهانی: 0.1%

موارد مصرف، روش و دوزاژ:

  • از آمپول تریامسینولون در التهاب شدید و برای ایجاد ساپرسیون در سیستم ایمنی بدن یا سرکوب سیستم ایمنی بدن استفاده می شود:

آمپول تریامسینولون در بالغین:

ماهانه 40 تا 80 میلی گرم به صورت تزریق عضلانی

مصرف 2.5 تا 5 میلی گرم به صورت تزریق داخل مفصل، داخل سینوویوم و غلاف تاندون، در مفاصل بزرگ تزریق تا 40 میلی گرم نیز می تواند افزایش پیدا کند.

حداکثر 1 میلی گرم به صورت تزریق در داخل ضایعه می تواند استفاده شود.

آمپول تریامسینولون در کودکان (بالای 6 سال):

تزریق عضلانی 0.03 تا 0.2 میلی گرم بر کیلوگرم هر 1 تا 7 روز

تزریق داخل مفصل، داخل سینوویوم و داخل عضلات تاندونی 2.5 تا 15 میلی گرم و در صورت نیاز تکرار دوز.

  • پماد تریامسینولون برای التهاب موضعی و درمان درماتوزهای حساس به کورتیکوستروئیدها و درمان تب خال، اگزما و یا سایر عفونت های ویروسی پوستی استفاده می شود، همچنین کرم تریامسینولون نیز برای درمان التهابات موضعی پوستی کاربرد دارد:

پماد تریامسینولون در بالغین: روزانه 2 تا 4 بار مصرف موضعی، کرم یا پماد تریامسینولون استوناید 0.1%

پماد تریامسینولون در کودکان: روزانه 1 تا 2 بار مصرف پماد، کرم یا پماد تریامسینولون استوناید 0.1%

  • خمیر دهانی تریامسینولون برای درمان آفت دهانی کاربرد دارد که 2 تا 3 بار در روز بعد از غذا و قبل از خواب استفاده می شود.

مکانیسم اثر:

  • تریامسینولون استوناید تولید آنزیم های مورد نیاز جهت کاهش شدت پاسخ التهابی را تحریک می کند و با تضعیف فعالیت سیستم لنفاوی، ترمبوسیتوپنی و کاهش غلظت Igs و عناصر کمپلمان باعث ساپرسیون ایمنی می شود.

فارماکوکینتیک:

  • نیمه عمر پلاسمایی تریامسینولون استوناید حدود 2 تا بیش از 5 ساعت و نیمه عمر بیولوژیکی آن 18 تا 36 ساعت است.
  • تریامسینولون استوناید در مقایسه با هیدروکورتیزون اتصال به آلبومین کمتری دارد.
  • تریامسینولون استوناید از طریق ادرار دفع می شود.

نکات با اهمیت:

  • آمپول تریامسینولون استوناید را نباید به صورت وریدی تزریق کرد زیرا به شکل سوسپانسیون است.
  • تریامسینولون به صورت خمیر دهانی با اسم تجاری ®Adcortyl برای آفت دهان استفاده می شود. مصرف آن بدین صورت است که دارو را بدون ماساژ روی محل آفت قرار می دهند.
  • پماد تریامسینولون ان ان ترکیبی از داروی تریامسینولون به همراه داروی نیستاتین و نئومایسین است.

موارد منع مصرف:

  • حساسیت شدید
  • عفونت های قارچی سیستمیک

موارد احتیاط:

  • اختلالات شدید کلیوی و قلبی عروقی
  • هایپرتنشن (فشار خون بالا)
  • زخم پپتیک
  • استئوپورز (پوکی استخوان)
  • گلوکوم
  • کاتاراکت
  • هیپرلیپیدمی
  • سل
  • تشنج
  • وقایع ترومبوآمبولیک

تداخلات دارویی:

  • هیپوکالمی ناشی از تریامسینولون استوناید می تواند خطر مسمومیت با دیژیتالها را بیشتر کند.
  • مصرف ترمیامسینولون استوناید با ضد التهاب های غیر استروئیدی خطر عوارض گوارشی را افزایش می دهد.
  • تریامسینولون استوناید اثر ضد دیابت های خوراکی و انسولین را کاهش می دهد
  • مصرف تریامسنولون استوناید با دیورتیک ها، آمفوتریسین B، پیپراسیلین و تیکارسیلین هیپوکالمی را تشدید می کند.

عوارض جانبی:

هر دارو به موازات ایجاد اثرات درمانی مورد نظر، ممکن است سبب بروز عوارض ناخواسته نیز بشود. اگرچه کلیه این عوارض در یک فرد مشاهده نمی شود ولی در صورت بروز هر یک از عوارض زیر با پزشک معالج مشورت نمایید.
از جمله عوارض جانبی تریامسینولون می توان به موارد زیر اشاره کرد:
  • CNS: سردرد، بیخوابی، تحریک پذیری، سرخوشی، بیقراری، ضعف؛ تغییرات ذهنی، رفتار سایکوتیک
  • CV: ادم، هایپرتنشن، نارسایی احتقانی قلب یا CHF
  • GI: تهوع، پر اشتهایی، افزایش وزن، زخم پپتیک، GIB
  • Metabolic: احتباس آب و سدیم، هایپوکالمی، هیپرگلیسمی، پوکی استخوان، کاهش رشد کودکان
  • Derm: آکنه، راش، استریا، تاخیر در التیام زخم ها
  • Other: پر مویی، افزایش عفونت ها، آتروفی عضلانی و برفک

مصرف در بارداری و شیردهی:

  • تریامسینولون در بارداری، در سه ماهه اول بارداری جز گروه D و در سایر دوران بارداری جز گروه C می باشد.
  • مصرف تریامسینولون در شیردهی به مطالعات بیشتری نیاز دارد.

توجهات پزشکی - پرستاری:

  • وزن، فشار و سطح الکترولیت های خون بیمار (سدیم، پتاسیم، کلر)، گلوکز خون و ادرار هم چنین CBC (پلاکت، گلبول های سفید و قرمز) چک شود.
  • وضعیت قلبی عروقی بیمار و ECG را به طور مرتب کنترل کنید.
  • ادم و وزن روزانه را چک کنید. افزایش وزن بیش از 5 پوند در هفته و تشدید ادم باید گزارش شود.
  • تب و لکوسیتوز نشانه عفونت می باشد و باید گزارش شود.
  • باید مراقب عوارض جانبی، دوره های افسردگی یا سایکوز به ویژه در دوزهای بالا بود.
  • تزریق عضلانی آمپول تریامسینولون به صورت عمیق امکان ایجاد آتروفی عضلانی را در پی دارد. تزریق وریدی آمپول تریامسینولون را در عضلات بزرگ انجام دهید و از عضله دلتوئید استفاده نکنید.
  • در طی درمان با تریامسینولون مصرف رژیم غذایی با سدیم کم و پتاسیم بالا باید مورد توجه باشد.
  • علائم هیپوکالمی (تهوع، خستگی، پارستزی، استفراغ، ضعف، پر ادراری، دیس ریتمی های قلبی) را گزارش کنید.
  • در بیماران مبتلا به پوکی استخوان، آن ها را در هنگام حرکت کمک نمایید.
  • همواره مصرف دوز حداقل مورد نظر باشد، در صورت نیاز دوز تریامسینولون استوناید تدریجا باید افزایش پیدا کند.
  • در صورت مصرف طولانی مدت دوز تریامسینولون استوناید باید به صورت تدریجی کاهش یابد.
  • قبل از استفاده از سوسپانسیون تریامسینولون (آمپول تریامسینولون)، ویال را به خوبی تکان دهید.
  • مصرف فرم موضعی تریامسنولون استوناید (پماد تریامسینولون یا کرم تریامسینولون) نباید بر روی سطح وسیعی از پوست (به ویژه در کودکان) مورد استفاده قرار گیرد.
  • بعد از مصرف موضعی تریامسینولون استوناید (پماد تریامسینولون یا کرم تریامسینولون) باید از انجام پانسمان اجتناب کرد زیرا ممکن است سبب جذب سیستمیک شود.
  • قبل از مصرف پماد تریامسینولون یا کرم تریامسینولون باید محل مصرف را کاملا تمیز نمود.
  • درمان با پماد تریامسینولون یا کرم تریامسینولون نباید بیش از دو هفته به طول انجامد.

توجهات بیمار - خانواده:

  • در طول درمان با داروی تریامسینولون از مصرف الکل، ضد التهاب های غیر استروئیدی، سالیسیلات ها و هر گونه داروی OTC خودداری کنید.
  • داروی تریامسینولون را مطابق دستور پزشک مصرف کرده و از قطع ناگهانی دارو اجتناب کنید.
  • قطع ناگهانی درمان یا آمپول تریامسینولون ممکن است سبب بروز بحران آدرنال شود: تهوع، خستگ، استفراغ، بی اشتهایی، گیجی، درد مفاصل و تنگی نفس.
  • نشانه های سندرم کوشینگ را بشناسید و در صورت دیدن علایم آن در طول درمان با آمپول تریامسینولون، به پزشک اطلاع دهید.
  • هر گونه عوارض جانبی را به پزشک اطلاع دهید.

شرایط نگهداری دارو:

  • دارو در دمای اتاق، دور از نور و رطوبت نگهداری شود.
برگرفته از:
  • درسنامه جامع داروهای رسمی ایران- ایران فارما تالیف دکتر سعید شهراز- دکتر طاهره غازیانی
  • مرجع جامع داروهای ژنریک ایران با اقدامات پرستاری و مراقبت تالیف و ترجمه پوران سامی
  • داروهای ژنریک ایران تالیف دکتر رامین خدام
  • فارماکولوژی پایه و بالینی کاتزونگ
  • وبسایت  http://www.rxlist.com
  • وبسایت http://www.Drugs.com

درباره دُروانا

دُروانا محلی برای تحقیق و پژوهش (فرهنگ دهخدا)
وبسایت دروانا در تلاش است با گردآوری ژورنال های تخصصی پزشکی، مجلات پزشکی، مقالات و مطالب علمی، از معتبرترین منابع جهانی، بستری را برای تحقیق و مطالعه فراهم نماید.
از تمامی پزشکانی که دُروانا را برای رسیدن به این هدف همراهی می نمایند، کمال تشکر را داریم.
با دروانا همراه شوید.