واکسیناسیون اچ پی وی مهم ترین اقدام در راستای پیشگیری از سرطان دهانه رحم محسوب می شود. واکسن اچ پی وی برای مردان نیز توصیه می شود. عوارض واکسن اچ پی وی بسیار مختصر می باشد

دروانا: 

 اچ پی وی چیست؟ اچ پی وی چه علائم و نشانه هایی دارد؟

دهانه رحم یا سرویکس به بخش پایینی رحم اشاره دارد. رحم ارگانی شبیه به گلابی می باشد که جنین در آن رشد می کند. دهانه رحم بین واژن و رحم قرار دارد. سرطان دهانه رحم معمولا در طول زمان ایجاد می شود. قبل از مشخص شدن سرطان دهانه رحم تغییراتی در سلول های دهانه رحم روی می دهد که آن را دیسپلازی می نامند. در طول زمان این تغییرات سلولی به سرطان دهانه رحم تبدیل می شود و به بخش های عمیق تر دهانه رحم و نواحی اطراف منتشر می گردد. احتمال بروز سرطان دهانه رحم در کودکان بسیار نادر است.

عواملی که احتمال ابتلا به سرطان دهانه رحم را افزایش می دهد فاکتور خطر نام دارد. داشتن فاکتور خطر سرطان دهانه رحم به معنی مبتلا شدن به سرطان دهانه رحم نمی باشد، همچنین عدم داشتن فاکتورهای خطر نیز به این معنی نخواهد بود که شما هرگز به سرطان دهانه رحم مبتلا نخواهید شد. مهم ترین فاکتور خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم آلوده شدن به عفونت ویروسی پاپیلومای انسانی می باشد.

آیا می دانید اچ پی وی چیست؟ اچ پی وی همان ویروس پاپیلومای انسانی می باشد. ابتلا به عفونت اچ پی وی مهم ترین فاکتور خطر ابتلا به سرطان دهانه رحم می باشد. در صورت ابتلا به عفونت اچ پی وی عواملی مانند سیگار کشیدن و استفاده از قرص های ضد بارداری خوراکی به مدت طولانی احتمال ابتلا به سرطان دهانه رحم را افزایش می دهد. عواملی مانند اختلال در سیستم ایمنی یا مصرف داروهای سرکوب کننده سیستم ایمنی احتمال ابتلا به عفونت اچ پی وی را افزایش می دهد. ابتلا به بیماری های مقاربتی مانند ایدز احتمال ابتلا به ویروس اچ پی وی را افزایش می دهد (اچ پی وی و ایدز). داشتن رفتارهای جنسی پر خطر نیز از فاکتورهای خطر ابتلا به اچ پی وی می باشد. اغلب افرادی که به لحاظ جنسی فعال هستند در بخشی از زندگی خود به ویروس اچ پی وی مبتلا می شوند بدون آنکه از وجود ویروس اطلاعی داشته باشند. عفونت اچ پی وی از طریق تماس پوستی، نزدیکی جنسی واژینال، مقعدی و دهانی منتشر می شود. استفاده از کاندوم احتمال ابتلا به ویروس اچ پی وی را کاهش می دهد اما شما را به طور کامل نسبت به ویروس اچ پی وی در امان نمی دارد.

انواع پر خطر ویروس اچ پی وی در زنان سلول های دهانه رحم را آلوده می کند و سبب بروز سرطان دهانه رحم می گردد. همچنین انواع پر خطر ویروس اچ پی وی در زنان می تواند احتمال ابتلا به سرطان مقعد، واژن، ولوو و اوروفارنژیال را به دنبال داشته باشد.انواع کم خطر ویروس اچ پی وی منجر به بروز زگیل های تناسلی می شوند. زگیل های تناسلی به سرطان تبدیل نمی شوند.

تست پاپ اسمیر و تست اچ پی وی از جمله غربالگری های رایج برای سرطان دهانه رحم می باشد (اچ پی وی و پاپ اسمیر). واژه غربالگری به این معنا است که قبل از وقوع بیماری از بروز آن پیشگیری کنیم. همه زنان حتی بدون وجود علائم بالینی به انجام پاپ اسمیر و تست اچ پی وی نیاز دارند. انجام پاپ اسمیر به مشخص شدن تغییرات سلولی در دهانه رحم کمک می کند. به این ترتیب بر اساس نتیجه تست پاپ اسمیر می توانید مراقبت های لازم را دریافت کنید.

تست پاپ اسمیر تغییرات سلولی را نشان می دهد که ممکن است به سرطان دهانه رحم منتج گردد. با استفاده از پاپ اسمیر امکان تشخیص سلول های سرطان دهانه رحم نیز وجود دارد. در برخی موارد با انجام پاپ اسمیر برخی عفونت ها یا التهابات غیر سرطانی نیز مشخص می گردد. تست اچ پی وی یا ویروس پاپیلومای انسانی نیز به یافتن نوع عفونت ویروسی که می تواند به سرطان منجر شود کمک می کند. انجام تست اچ پی وی و تست پاپ اسمیر به صورت همزمان شما را در دریافت نتایج مطمئن تر خواهد ساخت.

واکسیناسیون اچ پی وی

درمان قطعی ویروس اچ پی وی در دسترس نیست، اما برای پیشگیری از اچ پی وی واکسن در دسترس می باشد. واکسن اچ پی وی شما را از ابتلا به عفونت اچ پی وی در امان می دارد که:

  • در علت ایجاد سرطان دهانه رحم نقش دارند.
  • در علت ایجاد سرطان مقعد، واژن، ولوو و اورفارنژیال نقش دارند.

همچنین واکسن اچ پی وی شما را علیه عفونت های اچ پی وی در امان خواهد داشت که سبب بروز زگیل در نواحی تناسلی و مقعدی می شود. سن مناسب برای دریافت واکسن اچ پی وی برای مردان و زنان از 11 یا 12 سالگی می باشد، در برخی موارد استفاده از واکسن اچ پی وی از 9 سالگی نیز توصیه می گردد. استفاده از واکسن اچ پی وی تا سن 26 سالگی مجاز می باشد. در سنین زیر 15 سال دو دوز از واکسن اچ پی وی تزریق می شود. دوز دوم 6 تا 12 ماه بعد از دوز اول استفاده می شود. در سنین 15 تا 26 سالگی نیاز به استفاده از سه دوز واکسن اچ پی وی وجود دارد. در این شرایط دوز دوم واکسن اچ پی وی 1 تا 2 ماه بعد از اولین دوز استفاده می شود و دوز سوم نیز شش ماه بعد از دوز اول توصیه می گردد.

واکسن اچ پی وی با نام تجاری گارداسیل در ایران شناخته شده است. عوارض جانبی واکسن گارداسیل مشابه با تمامی واکسن های دیگر می باشد و عبارت است از درد خفیف در بازو (در محل تزریق واکسن اچ پی وی). در برخی موارد تب مختصر، گیجی یا تهوع نیز به دنبال مصرف واکسن گارداسیل یا  واکسن اچ پی وی گزارش شده است. هزینه واکسن اچ پی وی در ایران بالا است و این از مواردی است که باید بدان توجه شود.

آیا در برنامه های بهداشت و درمان ایران اقدامی در راستای همگانی کردن دریافت واکسن اچ پی وی انجام شده است؟

بله

واکسن اچ پی وی از کجا تهیه می شود؟

میتوان از داروخانه تهیه نمود.

دکتر فرحناز اسدپور

دکتر فرحناز اسدپور

جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی
دكتر فرحناز اسد پور جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی در مشهد دارای بورد تخصصی و 13 سال سابقه تخصصی پزشکی در حوزه زنان و زایمان می باشند.
 
تایید شده: توسط دکتر فرحناز اسدپور
برگرفته از: وبسایت https://www.cancer.gov

درباره دُروانا

دُروانا محلی برای تحقیق و پژوهش (فرهنگ دهخدا)
وبسایت دروانا در تلاش است با گردآوری ژورنال های تخصصی پزشکی، مجلات پزشکی، مقالات و مطالب علمی، از معتبرترین منابع جهانی، بستری را برای تحقیق و مطالعه فراهم نماید.
از تمامی پزشکانی که دُروانا را برای رسیدن به این هدف همراهی می نمایند، کمال تشکر را داریم.
با دروانا همراه شوید.