برخی خانم ها به دلایلی مانند ابتلا به برخی شرایط و بیماری ها، شیردهی، بروز عوارض جانبی و یا سایر موارد نمی توانند از روش های هورمونی مطمئن برای جلوگیری از بارداری استفاده کنند. راه های جلوگیری از بارداری مختلفی که مبتنی بر استفاده از هورمون ها نمی باشد، وجود دارد. راههای جلوگیری از بارداری غیر هورمونی در صورت استفاده صحیح می توانند موثر و مقرون به صرفه باشند.

دروانا: 

روشهای جلوگیری از بارداری غیر هورمونی و طریقه استفاده از آنها

کاندوم مردانه

کاندوم مردانه مانع از ورود اسپرم به درون رحم می شود. این کاندوم ها معمولا از جنس لاتکس می باشند و اغلب همراه با ترکیبات اسپرم کش مورد استفاده قرار می گیرند. کاندوم های مردانه شانس انتقال بیماری های مقاربتی را کاهش می دهد. استفاده از این کاندوم ها ممکن است سبب ایجاد تحریک یا آلرژی شود اما روشی کم هزینه است. نرخ شکست کاندوم های مردانه 15 تا 20 درصد است. کاندوم مردانه همزمان با کاندوم زنانه استفاده نمی شود زیرا احتمال پاره شدن وجود دارد.

کاندوم زنانه

کاندوم زنانه لایه نازکی است که وارد واژن می شود و مانع از رسیدن اسپرم به رحم می گردد. کاندوم زنانه می تواند هشت ساعت قبل از نزدیکی کار گذاشته شود. در صورت استفاده مناسب از کاندوم زنانه احتمال انتقال بیماری های مقاربتی کاهش می یابد. این کاندوم ها عمدتا از polyurethane و لاتکس سنتتیک تولید شده است. نرخ شکست این کاندوم ها 20 درصد می باشد. در اثر استفاده از این کاندوم ها احتمال سوزش، راش و یا تحریک وجود دارد. این کاندوم ها نباید همراه با کاندوم مردانه استفاده شود زیرا احتمال پارگی را به دنبال دارد.

دیافراگم

دیافراگم کلاهک سیلیکونی می باشد که قبل از نزدیکی جنسی روی سرویکس (دهانه رحم)  قرار می گیرند و عمدتا توسط پزشک نسخه می شود. همزمان با دیافگرام می توان از ترکیبات اسپرم کش نیز استفاده کرد. بعد از نزدیکی دیافراگم باید تا شش ساعت در محل باقی بماند. در صورت داشتن نزدیکی مجدد باز هم باید از اسپرم کش استفاده شود. هرگز نباید دیافراگم را بیش از 24 ساعت در محل باقی گذاشت. نرخ شکست این روش 6 تا 12 درصد می باشد. استفاده از دیافراگم می تواند سبب تحریک واژن شود. استفاده از دیافراگم در پیشگیری از انتقال بیماری های مقاربتی موثر نمی باشد.

اسفنج ضد بارداری

استفاده از اسفنج ضد بارداری برای کسانی که به سولفیت آلرژی دارند مناسب نمی باشد. این ترکیب واژینال حاوی مواد اسپرم کش می باشد. قبل از استفاده باید آن را با مقدار اندکی آب مرطوب کنید. این اسفنج ها می تواند تا 24 ساعت قبل از نزدیکی در واژن قرار گیرند. بعد از آخرین نزدیکی اسفنج باید به مدت حداقل 6 ساعت در محل باقی بماند. اما هرگز نباید بیش از 30 ساعت در بدن وجود داشته باشد. نرخ شکست این روش 9 تا 16 درصد است. اگر سابقه بارداری قبلی وجود داشته باشد این درصد بیشتر هم خواهد بود. از اسفنج ضد بارداری نمی توان در طول پریود استفاده نمود زیرا ریسک بروز سندرم شوک سمی را در پی دارد و می تواند سبب تحریک شود. این روش در پیشگیری از انتقال بیماری های مقاربتی موثر نمی باشد.

اسپرم کش

ترکیبات اسپرم کش به صورت کرم یا کف و یا شیاف های واژینال وجود دارند و حاوی ترکیبی به نام nonoxynol-9 می باشند. این ترکیب ماده ای شیمیایی است که سبب کشتن اسپرم ها می شود. با استفاده از این ترکیب غشای اسپرم پاره شده و دیگر قادر نخواهد بود تخمک را بارور سازد. ترکیبات اسپرم کش مدت کوتاهی قبل از نزدیکی جنسی وارد واژن می شوند و ممکن است سبب تحریک و حساسیت واژن شوند. استفاده از کاندوم ها همراه با اسپرم کش اثر بخشی را افزایش می دهد. نرخ شکست این روش 15 تا 30 درصد می باشد. این روش نمی تواند فرد را علیه انتقال بیماری های مقاربتی محافظت کند.

دستگاه درون رحمی یا IUD (مسی)

دستگاه درون رحمی یا IUD غیر هورمونی می تواند توسط پزشک متخصص زنان ظرف هفت پس از روز شروع عادت ماهانه کار گذاشته شود و بعد از 10 سال دوباره جایگزین شود. عوارض جانبی شایع این دستگاه عبارت است از خونریزی های سنگین و طولانی و یا لکه بینی می باشد. این عوارض ظرف دو تا سه ماه پس از استفاده فروکش می کند. در برخی موارد استفاده از این دستگاه می تواند به بیماری التهابی لگن، پاره شدن رحم و یا بیرون زدگی دستگاه بیانجامد. این دستگاه نباید در طول بارداری، بیماری التهابی لگن، عفونت رحمی پس از سقط در طول سه ماه گذشته، سرطان رحم و یا دهانه رحم، عفونت در سرویکس و یا بیماری ویلسون استفاده شود. نرخ شکست این روش کمتر از یک درصد می باشد. استفاده از این روش فرد را علیه ابتلا به بیماری های مقاربتی محافظت نمی کند.

روشهای طبیعی جلوگیری از بارداری

در روش طبیعی جلوگیری از بارداری باید در طول دوران تخمک گذاری از مقاربت جنسی پرهیز شود. در این روش باید تغییرات بدن مانند تغییراتی در مخاط دهانه رحم و دمای بدن در نظر گرفته شود. نرخ شکست این روش بالا می باشد. این روش تقریبا بی هزینه است و نیازی به هورمون یا دستگاهی مخصوص ندارد. لازم به ذکر است این روش نیز نمی تواند فرد را علیه ابتلا به بیماری های مقاربتی محافظت کند.

دکتر آرزو ناصحی

دکتر آرزو ناصحی

جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی
دكتر آرزو ناصحي جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی از دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در تهران، دکتر آرزو ناصحی در دوران طرح تخصصی به عنوان پزشک نمونه انتخاب گردیدند.
 
تایید شده: توسط دکتر آرزو ناصحی
برگرفته از: وبسایت https://www.drugs.com

درباره دُروانا

دُروانا محلی برای تحقیق و پژوهش (فرهنگ دهخدا)
وبسایت دروانا در تلاش است با گردآوری ژورنال های تخصصی پزشکی، مجلات پزشکی، مقالات و مطالب علمی، از معتبرترین منابع جهانی، بستری را برای تحقیق و مطالعه فراهم نماید.
از تمامی پزشکانی که دُروانا را برای رسیدن به این هدف همراهی می نمایند، کمال تشکر را داریم.
با دروانا همراه شوید.