تعریف:

جداشدگی کامل و یا نسبی یک جفت طبیعی، قبل از زایمان جنین.

اتیولوژی:

95 درصد از موارد ناشناخته است.

سایر علل:

  • تروما (نظیر چرخش خارجی سر، تصادف در جاده، تروما به رحم)
  • کوتاه بودن بند ناف
  • کاهش ناگهانی در سایز رحم (نظیر پاره شدن پرده‌ها در موارد پلی هیدرآمنیوس)

ریسک فاکتور‌ها:

  • هیپرتانسیون (پره‌اکلامپسی، هیپرتانسیون اولیه)
  • سابقه قبلی
  • سن بالا
  • پلی هیدرآمنیوس
  • بارداری دوقلو
  • اختلالات انعقادی
  • فیبروئید
  • سیگار
  • بالا بودن آلفافیتوپروتئین در غیاب اختلال جنینی

اپیدمیولوژی:

1 مورد در هر 200 بارداری، دیده می شود.

شرح حال:

  • درد شکم و کمر (درد مداوم و شدید به ویژه در اطراف رحم)
  • انقباضات رحمی
  • خون ریزی واژینال (خون ریزی قرمز تیره و سنگین، که در موارد دکولمان مخفی دیده نمی شود)
  • سنکوپ

معاینه بالینی:

معاینه عمومی: شوک،ممکن است متناسب با شدت خون ریزی نباشد، DIC، خون ریزی بسیار شدید، پتشی.

معاینه شکم: معاینه رحم: تندرنس و انقباضات رحمی، سفت شدگی رحم (رحم مانند چوب سفت می شود). دشواری در لمس جنین و سمع ضربان قلب جنین.

معاینه لگن: توشه‌ء واژینال، هرگز تا زمانی که وجود دکولمان رد نشده است، نباید انجام شود.

پاتولوژی:

سیکل معیوب: خون ریزی از سینوس وریدی مادر، سبب ایجاد لخته در پشت جفت می شود، که خود منجر به جدا شدن قسمتی از جفت خواهد شد و خون ریزی را تشدید خواهد کرد، که از محل لخته اولیه گسترش یافته و منجر به جداشدگی بیشتر جفت می شود. خون ممکن است:

  1. بین میومتر و پرده‌ها تجمع یابد.
  2. وارد مایع آمنیوتیک شود (مایع آمنیوتیک خونی)
  3. به درون میومتر نفود کند (ظاهر رحم به شکل کبود و چروک خورده در می آید: رحم Couvelaire).

تجمع خون در دو قسمت اخیر، سبب ایجاد دکولمان مخفی (در 25 درصد از موارد)، خواهد شد، به ویژه در صورتی که لبه‌های جفت و یا پرده‌ها، متصل به رحم باقی بمانند و یا سر جنین، در تماس نزدیکی با سگمان تحتانی رحم قرار داشته باشد. ترومبوپلاستین‌های رها شده از جفت آسیب دیده و افزایش تجمع فاکتور‌های انعقادی و پلاکت‌ها، می توانند ایجاد انعقاد منتشر داخل عروقی (DIC) کنند.

ارزیابی‌ها:

آزمایشات خون: FBC (کاهش هموگلوبین)، آزمایشات انعقادی، U&E، رزرو خون به میزان 6 واحد، تست Kleihauer (خون ریزی مادر به جنین).

سایر روش‌ها: CTG(برای بررسی قابل حیات بودن جنین)، سونوگرافی (جهت رد وجود جفت سرراهی).

درمان:

درمان اولیه: بستری در بیمارستان و احیاء. برطرف کردن نقایص انعقادی (تزریق FFP و پلاکت)، کاتتریزاسیون و ثبت برون ده ادراری. مسکن (اپیوئید‌ها)، از انجام بیهوشی اپیدورال خودداری کنید، زیرا خطر اختلالات انعقادی را افزایش می دهد. تجویز آنتی Rh در زنان Rh منفی.

زایمان: دکولمان خفیف(کمتر از 500 سی سی خون ریزی، بدون عوارض مادری جنینی، بدون وجود لخته در خلف جفت در سونوگرافی): در زیر 37 هفته، استروئید‌ها تجویز شده و برای مدت 5 روز، مادر را زیر نظر می گیریم، در صورت عدم وجود خون ریزی، مادر را مرخص می کنیم.

در بیش از 37 هفته: القاء زایمان و یا سزارین. درموارد دکولمان متوسط تا شدید: در صورتی که جنین زنده و تحت دیسترس باشد، سزارین اورژانس باید انجام شود. در صورتی که جنین زنده ولی تحت دیسترس نباشد، آمنیوتومی و زایمان واژینال و یا سزارین باید انجام شود. در صورتی که جنین مرده باشد، آمنیوتومی و زایمان وازینال و زایمان سزارین، در موارد خون ریزی شدید انجام می شوند.

پس از زایمان: ارزیابی از نظر خون ریزی پس از زایمان.

عوارض: انعقاد منتشر داخل عروقی، نارسایی کلیوی، مرگ مادر و یا جنین، سندرم شیهان2، خون ریزی پس از زایمان.

پیش آگهی:

مرگ و میر جنین، در 30 درصد و مرگ مادر، در 5/0 درصد از موارد، دیده می شود.


1- Placental abruption

2- Sheehanʼs syndrome

منبع:
  • کتاب: مروری سریع بر بیماری های زنان و مامایی

  • نوشته: میشا داتا، لوئیس رندال، نانومی هولمز

  • ترجمه: دکتر سارا آرین مهر

  • زیر نظر: دکتر فاطمه قائم مقامی (استاد دانشگاه علوم پزشکی تهران)

درباره دُروانا

دُروانا محلی برای تحقیق و پژوهش (فرهنگ دهخدا)
وبسایت دروانا در تلاش است با گردآوری ژورنال های تخصصی پزشکی، مجلات پزشکی، مقالات و مطالب علمی، از معتبرترین منابع جهانی، بستری را برای تحقیق و مطالعه فراهم نماید.
از تمامی پزشکانی که دُروانا را برای رسیدن به این هدف همراهی می نمایند، کمال تشکر را داریم.
با دروانا همراه شوید.

اشتراک در ماهنامه

لطفا برای اشتراک در ماهنامه دُروانا آدرس ایمیل خود را در کادر زیر وارد نمایید
captcha