آی یو آی یا تلقیح درون رحمی یک روش کمک باروری است که طی آن اسپرم قبل از ورود به داخل رحم، شسته و تغلیظ شده سپس با استفاده از کاتتر وارد رحم می گردد. درصد موفقیت آی یو آی نسبتا بالاست و همچنین عمل آی یو آی به طور مکرر انجام شود تا بارداری اتفاق بیفتد.

دروانا: 

 آی یو آی چیست؟

آی یو آی یا تلقیح درون رحمی (Intrauterine insemination) نوعی لقاح مصنوعی می باشد که برای درمان ناباروری استفاده می شود. اسپرم هایی که آماده و تغلیظ شده مستقیما و در طول زمان وارد رحم می گردد تا تخمدان ها یک یا چند تخمک را برای لقاح آزاد کند. در انواع قدیمی تر آی یو آی، اسپرم وارد واژن می گردید برخلاف روش جدید آی یو آی که اسپرم وارد رحم می شود. در حالی که روش قدیمی آسان تر بود اما نرخ موفیت آن در مقایسه با روش های فعلی چندان بالا نبود.

درصد موفقیت آی یو آی برای اسپرم هایی که در لوله فالوپ شناور می شوند و می توانند تخمک را بارور کنند بیشتر است به این ترتیب احتمال ایجاد بارداری سالم افزایش می یابد بسته به دلایلی که برای ناباروری وجود دارد روش آی یو آی می تواند با سیکل نرمال در بدن شما هماهنگ شوند. همچنین می توان روش ای یو آی را با سایر داروهای باروری همراه نمود.

روش آی یو آی چرا انجام می شود؟

توانایی یک زوج برای رسیدن به بارداری به فاکتورهای مختلفی بستگی دارد. روش آی یو آی اغلب برای زوج هایی استفاده می شود که:

  • دارای دهنده اسپرم باشند: برای خانم هایی که نیاز به اسپرم دهنده برای باردار شدن دارند استفاده از روش آی یو آی می تواند در اغلب موارد به بارداری ختم شود. نمونه های اسپرم اهدا شده و فریز شده اغلب در شرایط آزمایشگاهی ایجاد می شوند و قبل از انجام روش آی یو آی ابتدا گرم می شوند.
  • ابتلا به ناباروری با دلایل نامشخص: روش ای یو آی به عنوان اولین درمان برای ناباروی هایی استفاده می شود که دلیل مشخصی برای آنها وجود ندارد. روش آی یو آی در این موارد اغلب با دارو هایی همراه می شود که در تحریک تخمک گذاری دخالت دارند.
  • ناباروری مرتبط با اندومتریوز: برای ناباروری هایی که به اندومتریز ارتباط دارد استفاده از داروهایی که بتواند تخمک با کیفیت خوب ایجاد کند می تواند همراه با روش آی یو آی به عنوان خط اول درمان در نظر گرفته شود.
  • فاکتورهای ناباروری مردانه: اگر در آنالیزهایی که روی نمونه اسپرم مردان انجام می شود غلظت اندک، تحرک ضعیف یا ناهنجاری هایی در اندازه اسپرم وجود داشته باشد می توان به روش آی یو آی نیز توجه داشت. زیرا در روش آی یو آی برخی از مشکلات مربوط به اسپرم از بین می رود. ابتدا غلظت و تحرک اسپرم تقویت شده و سپس تلقیح انجام می گیرد.
  • فاکتورهای ناباروری مربوط به دهانه رحم: دهانه رحم در بخش پایین رحم بین واژن و رحم قرار دارد. مخاط تولید شده توسط دهانه رحم در زمان تخمک گذاری محیط بسیار ایده آل برای حرکت اسپرم از واژن به سمت لوله های فالوپ می باشد. اما اگر مخاط دهانه رحم بسیار ضخیم باشد در آن صورت در مسیر حرکت اسپرم اختلال ایجاد می گردد. در روش آی یو آی اسپرم مستقیما وارد رحم شده و از این مرحله صرف نظر می شود. بنابراین شانس برخورد اسپرم و تخمک افزایش می یابد.
  • آلرژی به مایع منی: در موارد نادر ممکن است یک خانم به پروتئین های موجود در اسپرم همسر خود آلرژی داشته باشد. تخلیه مایع منی در واژن سبب قرمزی، سوزش و تورم می گردد. استفاده از کاندوم شما را از چنین عوارضی دور نگاه می دارد اما استفاده از کاندوم مانع از بارداری می شود. اگر حساسیت شدید باشد استفاده از روش آی یو آی می تواند بسیار موثر باشد. زیرا در این روش خیلی از پروتئین های موجود در مایع منی قبل از ورود اسپرم حذف می گردد.

مضرات آی یو آی چیست؟

روش تلقیح درون رحمی یا آی یو آی روشی نسبتا ساده و بی خطر است و ریسک بروز عوارض بعد از آی یو آی اندک می باشد. برخی مضرات آی یو آی عبارت است از:

  • عفونت: ریسک اندکی در مورد ایجاد عفونت به دنبال انجام روش آی یو آی وجود دارد.
  • لکه بینی: برخی اوقات فرایند قرار دادن کاتتر در رحم سبب خونریزی اندک واژن می شود. این خونریزی بدان معنی نیست که شانس بارداری تحت تاثیر قرار می گیرد.
  • بارداری چند قلو: روش آی یو آی با ریسک ایجاد بارداری چند قلو ارتباطی ندارد. اما زمانی که همراه با روش آی یو آی از داروهای القا کننده تخمک گذاری استفاده شود ریسک بارداری چند قلو در حد معنی داری افزایش می یابد. بارداری چند قلو در مقایسه با بارداری تک قلو خطرات بیشتری را در پی دارد (خطراتی مانند وزن اندک به هنگام تولد و زایمان زودرس).

نحوه انجام عمل آی یو آی یا مراحل انجام آی یو ای

   تلقیح درون رحمی شامل هماهنگی دقیق قبل و بعد از انجام آن می باشد. مراحل انجام آی یو ای عبارت است از:

  • آماده سازی نمونه مایع منی: در مطب پزشک از مایع منی همسر شما نمونه برداری می شود. یا ممکن است اسپرم اهدایی فریز شده گرم و آماده شود. از آن جاییکه عوامل غیر اسپرمی می تواند در بدن خانم منجر به آلرژی شود و در لقاح اختلال ایجاد کند بنابراین نمونه ابتدا شسته شده و اسپرم نرمال آن جدا می گردد. استفاده از نمونه اسپرم سالم و تغلیظ شده درصد موفقیت آی یو آی را افزایش می دهد.
  • مانیتور کردن تخمک گذاری: از آنجاییکه زمان بندی آی یو آی بسیار اهمیت دارد باید علائم مرتبط با شروع تخمک گذاری مانیتور شود. به این منظور می توان از کیت تخمک گذاری ادراری در منزل استفاده کرد. این کیت بر اساس آزاد شدن هورمون لوتئیزه کننده زمان تخمک گذاری را نشان می دهد. همچنین ممکن است هورمون گنادوتروپین جفتی انسان تزریق شود تا تولید تخمک در زمان مناسب تقویت شود.
  • تعیین زمانبندی مناسب: آی یو آی در روز یا دو روز بعد از تخمک گذاری انجام می شود. پزشک متخصص زنان زمانبندی لازم را در این مورد انجام خواهد داد.

ملاقات شما با پزشک متخصص زنان به منظور انجام آی یو آی 15 تا 20 دقیقه به طول می انجامد. آی یو آی معمولا در مطب پزشک متخصص زنان، زایمان و نازایی انجام می گیرد. انجام آی یو آی یک یا دو دقیقه به طول می انجامد و نیازی به دارو یا مسکن ضد درد ندارد. به هنگام انجام آی یو آی شما باید دراز بکشید و پاهای خود را روی رکاب صندلی معاینه قرار دهید. سپس اسپکولوم وارد واژن شما می شود. شبیه به آن چیزی که در تست پاپ اسمیر انجام می گیرد. نمونه حاوی اسپرم سالم که در درون ویال قرار دارد به انتهای لوله ای منعطف و باریک به نام کاتتر متصل می شود. کاتتر سپس وارد واژن می گردد. نمونه اسپرم با استفاده از کاتتر به درون رحم هل داده می شود. سپس کاتتر و اسپکولوم خارج می گردد.

پس از انجام تلقیح از شما خواسته می شود مدت کوتاهی روی کمر دراز بکشید. وقتی عمل آی یو آی تمام شد می توانید به فعالیت های روزمره خود بازگردید. لکه بینی در یک یا دو روز بعد از آی یو آی از عوارض بعد از آی یو آی محسوب می شود.

نتیجه انجام آی یو آی چیست؟

دو هفته بعد از انجام عمل آی یو آی می توانید تست بارداری را در منزل با بی بی چک انجام دهید. نتایج حاصل از تست بارداری با بی بی چک این گونه خواهد بود:

  • منفی کاذب: اگر هورمون بارداری هنوز به حد قابل اندازه گیری نرسیده باشد نتیجه تست ممکن است منفی باشد اما در حقیقت شما می توانید باردار باشید.
  • مثبت کاذب: اگر شما از داروهای القا کننده تخمک گذاری مانند هورمون گنادوتروپین جفتی انسان استفاده کرده باشید مقداری از این دارو هنوز در خون شما در گردش می باشد که در این صورت می تواند نتیجه مثبت کاذب را ایجاد کند. در این حالت شما واقعا باردار نیستید.

اگر آی یو آی ناموفق باشد شما می توانید قبل از آن که سایر گزینه های درمانی برای ناباروری را امتحان کنید دوباره آی یو آی را انجام دهید. آی یو آی را می توان سه تا شش ماه ادامه داد تا شانس باردار شدن به این ترتیب به حداکثر برسد.

دکتر شیرین پزشکی

دکتر شیرین پزشکی

جراح و متخصص زنان، زایمان و نازایی
سرکار خانم دكتر شيرين پزشكي، متخصص زنان، زایمان و نازایی، دارای فلوشیپ نازایی و IVF و همچنین دارای مدرک تکمیلی لاپاراسكوپی می باشند.
 
تایید شده: توسط دکتر شیرین پزشکی
 برگرفته از: وبسایت http://www.mayoclinic.org

درباره دُروانا

دُروانا محلی برای تحقیق و پژوهش (فرهنگ دهخدا)
وبسایت دروانا در تلاش است با گردآوری ژورنال های تخصصی پزشکی، مجلات پزشکی، مقالات و مطالب علمی، از معتبرترین منابع جهانی، بستری را برای تحقیق و مطالعه فراهم نماید.
از تمامی پزشکانی که دُروانا را برای رسیدن به این هدف همراهی می نمایند، کمال تشکر را داریم.
با دروانا همراه شوید.